Kontakt

O KAMPANII

Kampania edukacyjna RAK PĘCHERZA – WYKRYJ I LECZ!

Witamy Cię na stronie kampanii Rak pęcherza – WYKRYJ I LECZ!

Skoro tu jesteś, to znaczy, że problem nowotworu pęcherza dotyczy Ciebie lub kogoś z Twoich bliskich. Dobrze, że tu jesteś. Rozgość się na naszej stronie, którą stworzyliśmy z dwóch powodów – byś znalazł tu rzetelne i sprawdzone informacje dotyczące choroby, byś uzyskał odpowiedzi na nurtujące Cię pytania, byś poczuł, że nie jesteś z tym sam.

Organizatorem kampanii jest: Polska Kolicja Pacjentów Onkologicznych.

KAMPANIA EDUKACYJNA

Chcemy zwiększyć szansę pacjentów z nowotworem pęcherza na dłuższe życie.

Czym jest guz pęcherza moczowego? Czy każdy guz pęcherza moczowego to rak pęcherza? Czy diagnoza: nowotwór pęcherza moczowego to wyrok? Jeśli chcesz poznać odpowiedzi na te i inne pytania, związane z rakiem pęcherza, zapraszamy Cię do przeczytania treści oraz obejrzenia filmów z ekspertami i pacjentami, które znajdziesz na stronie naszej kampanii edukacyjnej RAK PĘCHERZA – WYKRYJ I LECZ!

Pęcherz moczowy to jeden z wielu narządów wewnętrznych, w którym niepostrzeżenie i bezobjawowo, może rozwijać się nowotwór. Rocznie prawie 8000 osób w Polsce słyszy diagnozę: rak pęcherza moczowego. Jest to czwarty najczęściej występujący nowotwór u mężczyzn i dwunasty u kobiet. Niestety, często wykrywany jest zbyt późno, aby leczenie mogło być skuteczne. Konsekwencją zbyt późnej diagnozy jest wysoka śmiertelność – każdego roku z powodu tego nowotworu odchodzi około 4 tys. chorych.

Zwiększenie świadomości społeczeństwa i wiedzy pacjentów oraz zwrócenie uwagi lekarzy na tę jednostkę chorobową to cel kampanii RAK PĘCHERZA – WYKRYJ I LECZ!

KROK PO KROKU

Ścieżka diagnostyki i leczenia pacjenta z rakiem pęcherza

Przewodnik po ścieżce diagnostyki i leczenia raka pęcherza – co powinieneś wiedzieć, jakie pytania zadać lekarzowi w przypadku diagnozy

KROK 1

OBJAWY RAKA PĘCHERZA – zachowaj czujność onkologiczną

Zobacz więcej
  1. Wczesne objawy raka pęcherza mogą być mylące – przypominają objawy innych chorób układu moczowego, jak choćby infekcji lub kamicy.
  2. Pierwszym znaczącym objawem raka pęcherza jest pojawienie się krwi w moczu. Niestety, często jest jej tak mało, że nie da się jej zauważyć gołym okiem. To dlatego tak ważne jest, by regularnie wykonywać badanie moczu. Krwiomocz zwykle jest bezbolesny i może występować tylko okresowo i nie muszą mu towarzyszyć inne objawy, takie jak częste i bolesne oddawanie moczu, zaburzenia jego oddawania oraz ból pleców i miednicy, ale zawsze powinien być sygnałem, że należy wykonać dalszą diagnostykę.
  3. Wraz z postępem choroby pojawiają się kolejne objawy – ból w dole brzucha, bóle w okolicy lędźwiowej, trudności w oddawaniu moczu a z czasem – bezmocz.
  4. Jeśli choroba jest bardzo zaawansowana i doszło do znacznego powiększenia węzłów chłonnych miednicy mogą pojawić się obrzęki limfatyczne kończyn oraz bóle w kościach w wyniku przerzutów.
UWAGA! Jeśli zauważysz u siebie, któryś z powyższych objawów, utrzymujący się dłużej niż 3 tygodnie, powinieneś/aś udać się do lekarza rodzinnego.

KROK 2

PODEJRZENIE RAKA PĘCHERZA – wizyta u lekarza medycyny rodzinnej

Zobacz więcej
  1. Zacznij od wizyty u lekarza medycyny rodzinnej, który wykona badanie podmiotowe i przedmiotowe:
    • przygotuj się do rozmowy z lekarzem, który na pewno zada ci pytania o to, jakie masz objawy i jak długo one występują
    • przeprowadzi też badanie palpacyjne dwuręczne z uwzględnieniem badania per rectum i miednicy (w celu wykrycia ewentualnych zmian pozapęcherzowych) przy czym przydatność badania przedmiotowego w raku pęcherza moczowego jest ograniczona, ponieważ w momencie rozpoznania ok. 70% zmian nowotworowych ma charakter powierzchowny.
  2. Podstawowe badania, które powinien zlecić lekarz rodzinny to badanie moczu na obecność krwi i USG układu moczowego.
  3. Lekarz rodzinny może też zlecić inne badania, których nieprawidłowe wyniki mogą, ale nie muszą wskazać na proces nowotworowy, np. podstawowe badania laboratoryjne – morfologia z rozmazem, dodatkowo badania biochemiczne – stężenie w surowicy krwi kreatyniny, mocznika, sodu, potasu, wapnia, bilirubiny oraz parametry krzepnięcia krwi.
  4. Z wynikami badań laboratoryjnych i obrazowych udaj się na kolejną wizytę do swojego lekarza rodzinnego. Gdy będą one niepokojące, lekarz rodzinny skieruje cię do specjalisty – urologa.
UWAGA!
Jeśli Twój lekarz rodzinny poinformuje Cię o podejrzeniu raka pęcherza, poproś o wystawienie karty diagnostyki i leczenia onkologicznego, tzw. Karty DiLO, która umożliwi Ci wizytę u specjalisty bez kolejki oraz szybkie przejście diagnostyki i rozpoczęcie leczenia, co jest kluczowe w terapii pacjentów z rakiem pęcherza.

Pytania, które powinieneś/aś zadać swojemu lekarzowi rodzinnemu:
  • Czy objawy, które zauważyłem/am mogą wskazywać na raka pęcherza?
  • Jakie badania obrazowe powinienem/am wykonać, w jakiej kolejności, aby potwierdzić to podejrzenie?
  • Czy na tym etapie potrzebne są inne badania? Jakie?
  • Jakie są czynniki ryzyka zwiększające możliwość zachorowania na raka pęcherza?
  • Do jakiego specjalisty powinienem/am się udać, skoro te niepokojące objawy nadal się utrzymują? Gdzie takiego specjalistę znajdę?
  • Czy dostanę od pani/a doktor/a skierowanie do specjalisty?
  • Czy mogę prosić o wystawienie karty DiLO, by przyspieszyć proces diagnostyki w kierunku nowotworu?

KROK 3

DIAGNOSTYKA WSTĘPNA – wizyta u lekarza specjalisty, badania obrazowe, biopsja

Zobacz więcej
W celu potwierdzenia lub wykluczenia podejrzenia raka pęcherza udaj się na wizytę do lekarza specjalisty urologa lub onkologa, który zleci wykonanie specjalistycznych badań diagnostycznych wskazanych w twoim przypadku, takich jak:
  • ogólne i cytologiczne badanie moczu
  • badanie USG układu moczowego, rozszerzone o tomografię komputerową jamy brzusznej i miednicy
  • cystoskopia giętka (badanie polegające na oglądaniu wnętrza pęcherza moczowego), przy czym bardziej precyzyjna jest cystoskopia w świetle ultrafioletowym lub z wykorzystaniem wąskiej wiązki światła, która pozwala dostrzec zmiany nowotworowe niewidoczne podczas cystoskopii z wykorzystaniem światła białego.
  • W czasie cystoskopii można wykonać biopsję, czyli pobierać wycinki do badania histopatologicznego

Czasami w trakcie cystoskopii usuwa się też całą zmianę podejrzaną o nowotwór. Ta procedura nazywa się TURBT (przezcewkowa resekcja guza pęcherza) i wykonuje się ją w pełnym znieczuleniu. Takie postępowanie stosuje się rutynowo w ośrodkach o najwyższym stopniu referencyjności. Dzięki temu rak pęcherza, jeśli jest mało zaawansowany, jest jednocześnie rozpoznany i wyleczony, a pacjent wymaga jedynie kontroli.
Pytania, jakie powinieneś/aś zadać swojemu lekarzowi specjaliście:
  • Jakiego rodzaju badania diagnostyczne będę miał/a wykonane?
  • Jaki typ cystoskopii zostanie u mnie wykonany?
  • Jak się mam przygotować do tych zabiegów?
  • Czy są to zabiegi bolesne, jakiego typu znieczulenie otrzymam?
  • Jak przeprowadzane są te badania?
  • Czy wykonanie tych badań wymaga przyjęcia na oddział?
  • Jakie są możliwe powikłania po cystoskopii?
  • Jak długo czeka się na wyniki tych badań diagnostycznych?

KROK 4

DIAGNOSTYKA POGŁĘBIONA – rozpoznanie, ocena stopnia zaawansowania

Zobacz więcej
Jeśli badania potwierdziły, że mamy do czynienia z rakiem pęcherza, konieczna jest ocena stopnia jego zaawansowania, by dobrać odpowiednie leczenie.
By jej dokonać, trzeba stwierdzić czy nowotwór nacieka błonę międzyścianową pęcherza moczowego, czy nacieka okoliczne tkanki i czy doszło do powstania przerzutów (jeśli tak to do których narządów). Jedynym badaniem potwierdzającym histologiczną postać nowotworu jest badanie histopatologiczne wycinków pobranych z pęcherza moczowego.
Lekarz oceni kliniczny stopień zaawansowania choroby w oparciu o określenie rozmiaru guza, zajęcia węzłów chłonnych, występowania przerzutów do kości czy płuca na podstawie badań z wykorzystaniem różnych technik obrazowych – tomografii komputerowej, rezonansu magnetycznego czy badania PET
Pytania, które powinieneś/aś zadać swojemu lekarzowi prowadzącemu:
  • Jakie jest ostateczne rozpoznanie – czy badania potwierdziły, czy wykluczyły u mnie raka pęcherza?
  • Jaki mam typ raka pęcherza?
  • Czy zostaną u mnie przeprowadzone badania w kierunku wykluczenia/potwierdzenia innych zmian nowotworowych raka pęcherza?
  • Jakie będę miał/a wykonane badania obrazowe w celu oceny stopnia zaawansowania choroby?
  • Jak mam się przygotować do tych badań?
  • Jak długo będę czekała na wyniki badań oceniających stopień zaawansowania choroby i potwierdzających przerzuty?

KROK 5

LECZENIE – wybór metody i ośrodka

Zobacz więcej
  1. Konsylium lekarskie (chirurg onkolog, radioterapeuta, onkolog kliniczny, urolog a także inni specjaliści) na podstawie rozpoznania patomorfologicznego, stanu zaawansowania choroby przedstawi ci optymalną metodę leczenia. Masz prawo zapytać, czy w tym lub innych ośrodkach są dostępne inne terapie, które można u Ciebie zastosować. Jeśli tak – wybór metody leczenia i ośrodka należy do ciebie.
  2. Powinieneś/aś jednak wiedzieć, że nie każda metoda leczenia jest dla ciebie odpowiednia, jej wybór zależy od twojego wieku, ogólnego stanu zdrowia, chorób współistniejących, a także od Twojego stanu klinicznego w związku z rozpoznaniem raka pęcherza: liczby, wielkości i umiejscowienia zmian w pęcherzu, obecności przerzutów i możliwych działań niepożądanych.
  3. Przed rozpoczęciem leczenia możesz zasięgnąć drugiej opinii, aby upewnić się czy podjąłeś/aś właściwą decyzję dotyczącą wyboru leczenia.
  4. Także do ciebie należy wybór ośrodka, który przeprowadzi wskazane leczenie. Ważne jest, aby był to tzw. ośrodek referencyjny, który ma doświadczenie w leczeniu raka pęcherza i prowadzi opiekę w sposób kompleksowy, ma dostęp do nowoczesnych terapii i wielospecjalistyczny zespół składający się z: chirurga, radioterapeuty, transplantologa, urologa, onkologa, psychologa, pielęgniarki onkologicznej i dietetyka klinicznego, a także zapewni ci koordynatora leczenia.
  5. Większość pacjentów wymaga leczenia chirurgicznego. O tym, które jest jest dla ciebie najlepsze, poinformuje cię lekarz. Może to być:
    – resekcja przezcewkowa (TURBT) – gdy guz jest niezaawansowany (stadium 0 i 1). Zabieg polega na wprowadzeniu cystoskopu do cewki moczowej, a następnie wciągnięciu przez niego narzędzia wypalającego brzegi guza. Później tkanka zostaje wyprowadzona na zewnątrz. TURBT w większości przypadków nie wymaga znieczulenia ogólnego. Dzięki niedużej inwazyjności zabiegu rzadko pojawiają się poważne powikłania.
    – częściowa cystektomia – gdy guz jest stosunkowo niewielki i dogodnie położony, a jego stopień zaawansowania jest nie większy niż II. Zabieg polega na usunięciu wybranych fragmentów pęcherza, zamiast całości i przylegających organów. Wycięte zostają tkanki objęte nowotworem.
    – cystektomia radykalna (usunięcie całego pęcherza, węzłów chłonnych i fragmentów cewki moczowej) – gdy nowotwór jest zaawansowany (stadium II i III) oraz naciekający na błonę mięśniową. Oprócz wyżej wymienionych tkanek wycina się również: macicę u kobiet oraz prostatę u mężczyzn. Montowany jest worek zbierający mocz, który zastępuje rolę pęcherza i jest niewidoczny pod ubraniem. Zabieg powoduje bezpłodność oraz może prowadzić do problemów w życiu seksualnym.
  6. Oprócz leczenia chirurgicznego stosuje się również chemioterapię. Metoda podania jest zależna od stadium zaawansowania nowotworu. W przypadku niewielkich guzów do pęcherza za pomocą cewnika wprowadzany jest cytostatyk. W` zaawansowanych przypadkach nowotworu, z naciekami i przerzutami, lek wprowadzany jest do krwi, by mógł zadziałać ogólnoustrojowo. Chemioterapia może zostać podana przed lub po operacji, jednak pacjenci, którym została ona podana przed zabiegiem, odczuwają większe korzyści. Ten rodzaj leczenia może wywołać następujące skutki uboczne: ból, krew w moczu, wysypka, częstomocz, utrata włosów, spadek erytrocytów i leukocytów we krwi, obniżoną odporność, osłabienie, nudności, wymioty, biegunkę, uszkodzenie błony śluzowej. Wszelkie nieprawidłowości należy zgłaszać lekarzowi, ponieważ istnieją metody zmniejszające dolegliwości po chemioterapii. Chemia podawana jest w cyklach, np. 2-3 tygodniowych.
  7. Immunoterapia jest kolejną metodą leczenia raka pęcherza, która polega na pobudzeniu układu odpornościowego pacjenta do walki z nowotworem. W przypadkach tzw. nieinwazyjnego raka pęcherza, nienaciekającego błony mięśniowej, stosuje się wlewy dopęcherzowe z osłabionych bakterii BCG. To mobilizuje układ odpornościowy do wzmożonej aktywności w obrębie pęcherza. Leczenie dopęcherzowe powtarza się raz w tygodniu przez sześć tygodni. W przypadku zaawansowanego raka stosowana jest nowoczesna immunoterapia czyli podawanie leków z grupy przeciwciał anty-PD-L1/PD-1. Terapia ta podawana jest dożylnie – tak jak chemioterapia. Nowoczesna immunoterapia może być stosowana w przypadku, gdy podanie chemii choremu jest niewskazane, gdy chemioterapia nie przyniosła spodziewanych rezultatów lub jako terapia podtrzymująca po chemioterapii, czyli wtedy, gdy chemioterapia spowodowała zatrzymanie choroby. Wówczas celem jest utrzymanie i wzmocnienie pozytywnych efektów działania chemioterapii. Przy stosowaniu immunoterapii także może dojść do wystąpienia skutków ubocznych takich, jak: zmęczenie, podrażnienie pęcherza, częstomocz, gorączka, osłabienie, zapalenia autoimmunologiczne innych narządów, np. jelit lub tarczycy.
  8. Kolejną metodą leczenia raka pęcherza jest radioterapia, czyli zabijanie komórek nowotworowych za pomocą skoncentrowanych wiązek promieniowania o dużej mocy. Wykorzystuje się ją zamiast leczenia chirurgicznego lub w skojarzeniu z chemioterapią. Ta terapia nie wymaga wprowadzania leku do organizmu, specjalistyczne urządzenie nakierowuje wiązki promieniowania na jamę brzuszną w miejscu, gdzie znajdują się komórki nowotworowe. Radioterapia jest bezbolesna, ale może wywołać biegunkę, zmęczenie, nudności czy wymioty. Jedna sesja trwa ok. pół godziny, przez pięć dni w tygodniu, przez kilka tygodni.

UWAGA!
Rozpoczynając leczenie wybierz ośrodek, który zapewni kompleksowe leczenie, dostęp do wszystkich aktualnie refundowanych terapii.
Pytania, które powinieneś/aś zadać swojemu lekarzowi prowadzącemu:
  • Jakie są opcje leczenia mojej choroby? Od czego zależy wybór?
  • Skoro nie kwalifikuję się do zabiegu chirurgicznego, czy wskazane jest u mnie leczenie innymi metodami, np. nowoczesnymi metodami radioterapii, innowacyjnymi lekami?
  • Jakie są oczekiwane korzyści wynikające z określonej metody leczenia?
  • Czy ośrodek, w którym będę leczony zapewnia dostęp do wskazanej dla mnie terapii?
  • Jak długo trwa leczenie?
  • Czy będę leczony na oddziale czy w ramach leczenia ambulatoryjnego?
  • Czy moje leczenie będzie prowadzone w formie wlewów dożylnych czy tabletek?
  • Jakie jest ryzyko i możliwe działania niepożądane rekomendowanego dla mnie leczenia?
  • Czy są sposoby na zminimalizowanie działań niepożądanych terapii?
  • Czy otrzymam leczenie przeciwbólowe?
  • Jak leczenie wpłynie na jakość mojego życia?
  • Czy otrzymam leczenie zawiązane z przerzutami do kości i/lub płuc?
  • Czy są prowadzone badania kliniczne leków lub metod leczenia raka pęcherza, w których mogę uczestniczyć, gdzie znajdę informację na ich temat?
  • Jak często muszę wykonywać badania kontrolne, jakie to są badania?

UWAGA!
Nie obawiaj się zadawać pytań, dotyczących Twojego leczenia, masz do tego prawo. Wiedza na temat choroby i jej leczenia, a także współpraca z lekarzem, jest podstawą skutecznej terapii.

KROK 6

WSPARCIE I POMOC W LECZENIU

Zobacz więcej
  1. Dowiedz się czy w placówce, którą wybrałeś/aś prowadzone jest leczenie wspierające – możliwe jest skorzystanie z porad psychoonkologa, dietetyka klinicznego, lekarza specjalisty opieki paliatywnej czy lekarza specjalisty rehabilitacji.
  2. Leczenie wspierające powinieneś/aś zacząć nawet przed rozpoczęciem terapii onkologicznej, aby przygotować swoje ciało i umysł do terapii i zachować jak najlepszą jakość życia w chorobie.
  3. Pamiętaj, że w chorobie nowotworowej bezcenne jest wsparcie bliskich, nie obawiaj się prosić ich o pomoc.
  4. Skorzystaj z doświadczenia i praktycznych porad pacjentów, którzy mają podobne doświadczenie choroby.
  5. Poszerzaj wiedzę na temat swojego nowotworu – poznaj stronę Polskiej Koalicji Pacjentów Onkologicznych pkpo.pl i portal dla pacjentów onkologicznych glospacjenta.pl. Informacje o dostępie do terapii i placówkach leczących raka otrzymasz pod numerem 668 499 064 (program PKPO Pacjent Wykluczony).
  6. Jeśli będzie Ci potrzebna pomoc materialna w chorobie, np. na zakup leków czy rehabilitację, skorzystaj z Programu OnkoFundusz (onkofundusz.pl) – programu wsparcia pacjentów onkologicznych, prowadzącego zbiórki na rzecz pacjentów z chorobą nowotworową.

Pytania, które powinieneś/aś zadać swojemu lekarzowi prowadzącemu:
  • Czy są metody wspierające terapię, z których mogę korzystać bez szkody dla podstawowego leczenia, np. odpowiednia dieta, aktywność fizyczna, pomoc psychoonkologa? Jeśli tak, to jakie?
  • Gdzie mogę szukać pomocy, jeśli będę doświadczać trudności podczas leczenia – czy będę miał/a koordynatora leczenia onkologicznego, kontakt z lekarzem, pielęgniarką?
  • Jak często muszę wykonywać badania kontrolne?
  • Które organizacje wspierają pacjentów z rakiem pęcherza, gdzie ich szukać?

EDUKACJA

Materiały edukacyjne

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej na temat raka pęcherza, tu znajdziesz ważne treści oraz filmy z naszymi ekspertami: urologiem, onkologami klinicznymi oraz psychoonkolog i pielęgniarką stomijną.

Filmoteka

Prof. dr hab. n. med. Piotr Chłosta

Kampania „Rak pęcherza – wykryj i lecz” CZYLI WSTĘP DO CAŁEJ KAMPANII

Obejrzyj film

Dlaczego rak pęcherza tak bardzo lubi mężczyzn?

Obejrzyj film

Jakie znaczenie ma ośrodek, w którym leczony jest pacjent?

Obejrzyj film

Jak wygląda ścieżka pacjenta od momentu rozpoznania choroby?

Obejrzyj film

Dr n. med. Iwona Skoneczna.

Kto najczęściej choruje na raka pęcherza?

Obejrzyj film

Kontrolne badania diagnostyczne

Obejrzyj film

Jakie są objawy raka pęcherza?

Obejrzyj film

Jak wygląda proces diagnostyczny w raku pęcherza?

Obejrzyj film

Rokowania w raku pęcherza

Obejrzyj film

Leczenie radykalne w raku pęcherza

Obejrzyj film

Dlaczego w leczeniu raka pęcherza ważna jest współpraca różnych specjalistów

Obejrzyj film

Leczenie zaawansowanego raka pęcherza

Obejrzyj film

Iwona Król

Rak pęcherza – wsparcie psychologiczne

Obejrzyj film

Regeneracja po operacji

Obejrzyj film

Stosowanie preparatów na odporność

Obejrzyj film

Dr n. med. Paweł Nużyński

Jakie objawy mogą wskazywać na obecność raka pęcherza?

Obejrzyj film

Dlaczego tak wielu pacjentów umiera na raka pęcherza?

Obejrzyj film

Jak długo trwa proces leczenia raka pęcherza?

Obejrzyj film

Grupa wsparcia dla pacjentów i ich bliskich

Grupa wsparcia dla pacjentów i ich bliskich

Jeśli Ty lub ktoś z Twoich bliskich usłyszał diagnozę nowotworu pęcherza moczowego, dołącz do naszej wirtualnej, zamkniętej grupy wsparcia. To całkowicie bezpieczna przestrzeń, gdzie będziesz mógł podzielić się swoimi emocjami, obawami i wątpliwościami. A od innych pacjentów i ich bliskich otrzymasz wiele cennych rad i wskazówek.

Grupa dostępna jest pod tym linkiem. Znajdziesz ją także wpisując nazwę kampanii: RAK PĘCHERZA – WYKRYJ I LECZ! w sekcji Grupy na FB.

Dołącz do grupy wsparcia

O RAKU PĘCHERZA

Podstawowe informacje

Pęcherz moczowy to jeden z wielu narządów wewnętrznych, w którym niepostrzeżenie i bezobjawowo, może rozwijać się nowotwór.

Epidemiologia
Rak pęcherza moczowego zajmuje dziewiąte miejsce wśród najczęściej rozpoznawanych nowotworów w populacji ogólnej i jest on drugim najczęściej rozpoznawanym nowotworem układu moczowego-płciowego u mężczyzn. W 2018 r. stwierdzono w Polsce blisko 7,5 tys. zachorowań i blisko 4000 zgonów z powodu raka pęcherza moczowego . U mężczyzn jest on rozpoznawany czterokrotnie częściej niż u kobiet. Częstość występowania raka pęcherza moczowego zwiększa się wraz z wiekiem. Większość zachorowań stwierdza się po 50. roku życia, a około 60% pacjentów ma ponad 65 lat.
Etiologia i rodzaje raka pęcherza moczowego
Nowotwory pęcherza moczowego w 90% przypadków wywodzą się z komórek wyścielających jego wewnętrzną powierzchnię. Rak powstający z tych komórek nazywany jest rakiem urotelialnym. W chwili rozpoznania większość przypadków (ok. 75%) stanowią guzy, które ograniczone są do wewnętrznej warstwy ściany pęcherza moczowego (nienaciekające błony mięśniowej). Nowotwory te w znakomitej większości mogą być leczone przezcewkowo z zaoszczędzeniem pęcherza moczowego. Szczególną postać nowotworu pęcherza moczowego stanowi rak śródnabłonkowy (CIS – carcinoma in situ), który pomimo swojego „powierzchownego” charakteru cechuje duża skłonność do progresji, czyli naciekania głębiej w obręb ściany pęcherza moczowego. Drugą grupę stanowią chorzy, u których stwierdza się nowotwór obejmujący mięśniówkę pęcherza moczowego. Ci chorzy wymagają bardziej agresywnego leczenia.
Czynniki ryzyka zachorowania na raka pęcherza moczowego
Zidentyfikowano wiele czynników zwiększających ryzyko zachorowania na raka pęcherza moczowego. Najistotniejszym z nich jest palenie tytoniu, odpowiedzialne za ponad połowę wszystkich zachorowań. W grupie chorych palących, u których rozpoznano raka pęcherza moczowego, częściej dochodzi również do nawrotów choroby. Kolejnym czynnikiem sprzyjającym wystąpieniu raka pęcherza moczowego jest narażenie na substancje chemiczne związane z ekspozycją zawodową. W grupie zwiększonego ryzyka znajdują się pracownicy drukarni, przemysłu barwników, gumowego oraz naftowego.
Objawy i diagnostyka raka pęcherza moczowego
Najczęstszym objawem raka pęcherza moczowego, występującym u ponad 2/3 chorych, jest krwiomocz. W zależności od stopnia nasilenia może on przybierać formę widocznej domieszki krwi w moczu lub być wykrywany jedynie na podstawie badań laboratoryjnych moczu. Badaniem rutynowo wykonywanym w przypadku podejrzenia guza pęcherza moczowego jest ultrasonografia (USG) jamy brzusznej. Pozwala ona, przy odpowiednim wypełnieniu pęcherza moczowego, na uwidocznienie nieprawidłowości w obrębie jego ściany. Metoda ta charakteryzuje się jednak ograniczoną skutecznością w wykrywaniu guzów płaskich oraz o wymiarach poniżej 5 mm. Nie znajduje ona zastosowania w przypadku podejrzenia raka śródnabłonkowego (CIS). Wykonuje się również badanie cytologiczne osadu moczu, polegające na poszukiwaniu w moczu komórek nowotworowych uwolnionych do światła pęcherza.

U części chorych konieczne jest wykonanie tomografii komputerowej z dożylnym podaniem środka kontrastowego w celu oceny miejscowego stopnia zaawansowania choroby (zasięg guza w obrębie pęcherza oraz otaczających tkanek) oraz wykluczeniu zmian nowotworowych w obrębie górnych dróg moczowych (moczowody oraz nerki).

Niezwykle istotnym badaniem w diagnostyce raka pęcherza moczowego jest cystoskopia, czyli ocena cewki moczowej i pęcherza od strony ich światła. Może być ona połączona z pobraniem materiału do badania mikroskopowego (histopatologicznego). W przypadku stwierdzenia guza w obrębie pęcherza moczowego chory poddawany jest przezcewkowemu wycięciu guza (TURBT – transurethral resection of bladder tumor).

TURBT – przezcewkowe wycięcie guza. Pozwala na pozyskanie materiału tkankowego do badania histopatologicznego, które jest niezbędnym do postawienia pewnego rozpoznania oraz ustalenia stopnia złośliwości i zaawansowania miejscowego nowotworu. U chorych na raka pęcherza moczowego ograniczonego do błony śluzowej jest to jednocześnie procedura mogąca prowadzić do całkowitego wyleczenia.
Leczenie pacjentów z rakiem pęcherza moczowego
W przypadku chorych na raka ograniczonego do błony mięśniowej postępowaniem uzupełniającym, które ma na celu powstrzymanie nawrotu choroby po TURBT jest dopęcherzowe podanie chemioterapeutyku. U chorych na NMIBC (rak pęcherza moczowego nienaciekający błony mięśniowe – non-muscle invasive bladder cancer) o dużej złośliwości koniecznym jest zastosowanie dopęcherzowego leczenia immunomodulującego polegającego na podaniu wlewek zawierających atenuowane (osłabione) prątki gruźlicy. Takie postępowanie wywołuje przeciwnowotworową reakcję układu immunologicznego.

W przypadku bardziej zaawansowanych postaci raka pęcherza moczowego leczeniem z wyboru jest usunięcie pęcherza moczowego oraz węzłów chłonnych miednicy, czyli cystektomia radykalna (CR). Postępowanie to zasadne jest również u wybranych chorych z nowotworem ograniczonym do błony śluzowej pęcherza moczowego lecz niosącym ze sobą istotne ryzyko progresji choroby. Leczenie operacyjne może być poprzedzone lub uzupełnione chemioterapią.

Utrata pęcherza moczowego pociąga za sobą konieczność rekonstrukcji drogi odpływu moczu. W tym celu najczęściej wykorzystywany jest krótki (15 cm) fragment jelita cienkiego, do którego jednego końca wszywane są moczowody, podczas gdy drugi koniec wyprowadzony jest na powłoki brzuszne w postaci urostomii. Inną możliwością jest wytworzenie zbiornika uformowanego z jelita i zespolonego z własną cewką moczową, co umożliwia gromadzenie moczu i zależne od woli chorego jego wydalanie. Wybór sposobu odprowadzenia moczu zależy od zaawansowania miejscowego choroby oraz preferencji chorego.

W przypadku chorych dotkniętych rakiem pęcherza moczowego, u których istnieją przeciwwskazania do rozległej operacji, jaką jest cystektomia radykalna oraz tych, którzy nie wyrażają na nią zgody, możliwe jest zastosowanie połączenia TURBT z radioterapią oraz chemioterapią.

Pacjenci, u których stwierdza się obecność przerzutów odległych lub stopień zaawansowania miejscowego uniemożliwia leczenie chirurgiczne poddawani są tzw. leczeniu systemowemu (chemioterapia, immunoterapia). Odpowiednio zaplanowana strategia leczenia z zastosowaniem nowoczesnych metod terapeutycznych takich jak immunoterapia pozwala na istotne opóźnienie postępu choroby oraz wydłużenie przeżycia także u pacjentów z zaawansowanym rakiem pęcherza moczowego.

Rak pęcherza moczowego ograniczony do błony śluzowej rokuje dobrze. Chorzy na tę postać nowotworu mogą być skutecznie leczeni w około 90% przypadków. Stwierdzenie przerzutów do węzłów chłonnych lub innych narządów pogarsza rokowanie. Z tego powodu kluczowym dla skutecznego leczenia jest odpowiednio wczesne rozpoznanie choroby.
Postępowanie kontrolne po leczeniu z powodu raka pęcherza moczowego
Pomimo optymalnego leczenia u wielu chorych na rakiem nienaciekającego błony mięśniowej dochodzi do nawrotu choroby lub jej progresji do bardziej rozległej postaci. Z tego powodu chorzy powinni poddawani być wnikliwej obserwacji polegającej na cyklicznym wykonywaniu badania ultrasonograficznego, cystoskopii, a w części przypadków również badania cytologicznego osadu moczu. Regularna kontrola konieczna jest także u pacjentów poddanych cystektomii. Schemat nadzoru ustalany jest indywidualnie.

Podziel się swoją historią

Historie pacjentów

Nie jesteś sam ze swoją chorobą. Jeśli zechcesz podzielić się z nami swoją historią i dać siłę innym chorym będziemy bardzo wdzięczni.

Skontaktuj się z nami pisząc wiadomość na adres: info@pkpo.pl zostaw swój numer telefonu, a my skontaktujemy się z Tobą.

Gdzie szukać pomocy?

Dołącz do społeczności

Jeśli potrzebujesz dodatkowego wsparcia, kontaktu z innymi pacjentami, dołącz do grupy wsparcia na FB.

Odwiedź grupę

Gdzie szukać pomocy?

Znajdź nas na FB

Bądź na bieżąco z najnowszymi doniesieniami dot. raka pęcherza i polub nasz profil na FB.

Odwiedź profil

NASI PATRONI

Kampania edukacyjna RAK PĘCHERZA – WYKRYJ I LECZ!

KONTAKT

Polska Koalicja Pacjentów Onkologicznych